Maart 2016

  • -

Maart 2016

Category : 2016

Maart 2016
Het recht op rechtsbijstand
Door Laura Pentenga 

Op 22 december 2015 heeft de Hoge Raad een arrest gewezen dat per 1 maart 2016 een verdachte zich tijdens het politieverhoor door een advocaat mag laten bijstaan. Met het voltrekken van deze datum neemt de paniek onder de advocaten toe. Want op welke manier en met welke middelen kan aan deze eis worden voldaan? Prof. mr. Stijn Franken sprak in een exclusief interview met Terecht Gesteld in de wintereditie al zijn zorgen uit: “Vrijwel in alle andere landen van de Raad van Europa mag een advocaat aanwezig zijn bij het politieverhoor. Het is wel interessant en belangrijk dat dit recht er conform de uitspraak van de Hoge Raad komt, maar de opdracht naar de advocatuur is complex. Het wordt nu vooral een groot praktisch probleem. Dit is leuk juridisch uitgevochten, maar de echte vraagstukken komen nu echt. Het is belangrijk dat het recht er nu eindelijk komt, maar ik maak me grote zorgen over de praktische invulling hiervan.”

Zoals Franken terecht opmerkt is de uitspraak geen donderslag bij heldere hemel. Sterker nog, Nederland loopt achter met het effectueren van de verplichtingen zoals geformuleerd in de Salduz-zaak van het Europees Hof van de Rechten van de Mens (hierna EHRM) uit november 2008. In deze zaak ging het om een politiek demonstrant die vervolgd werd, mede op grond van zijn verklaringen geuit tijdens het behoorlijk ruw verlopen politieverhoor. Pas na zijn voorgeleiding kreeg de heer Salduz de mogelijkheid om met een advocaat te spreken. Volgens het EHRM was hierdoor sprake van een inbreuk op het recht van een eerlijk proces. De mogelijkheid om rechtsbijstand moet eerder geboden worden.

Dat de huidige uitwerking van het recht op rechtsbijstand tot de nodige weerstand leidt bleek wel uit de reacties vanuit de advocatuur. Alleen voorafgaand en na afloop zou daadwerkelijk overleg met de cliënt mogelijk zijn, tijdens het verhoor moet de advocaat zich stil houden. Gelderse strafrechtadvocaten dreigen met een staking van hun piketdiensten indien er geen beter voorstel komt ter verwezenlijking van de plannen.[1] Iets concreter maar wel met een lange adem is het kort geding van de Nederlandse Vereniging van Strafrechtadvocaten tegen de staat. De beloofde vergoeding voor de verleende bijstand is volgens de Vereniging “Een fooi en bedrijfseconomisch onverantwoord” en “De rol van de advocaat wordt nu zo uitgehold dat er feitelijk geen sprake is van rechtsbijstand“.[2] De advocaten zullen in beginsel rond de €150,- ontvangen voor hun bijstand en bij zwaardere zaken een verhoging tot €300,-. De duur van de verhoren en zelfs het aantal zijn niet van invloed op dit bedrag

Het wordt spannend op welke manier er invulling wordt gegeven aan het recht op rechtsbijstand tijdens het politieverhoor. De verantwoordelijkheid voor het effectueren ligt bij het wetgevend orgaan, het Nederlands recht moet in overeenstemming zijn met de Europese standaard. Het geformuleerde beleid moet echter wel praktisch uitvoerbaar zijn. Opnieuw zal er spanning ontstaan tussen recht hebben, halen en krijgen.

[1] Gelderse advocaten dreigen strafrecht lam te leggen, de Gelderlander, 23 februari 2016
[2] Advocaten: kort geding voor hogere vergoeding, www.mr.online.nl, 18 februari 2016


Archief

Zoeken

Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.